Skip to main content

यौन हिंसा र हामी लिलिपुटहरू

तस्बीर स्रोत

मलाई हामी नेपालीहरुमा फोस्रो आडम्बर छ भन्ने लाग्दछ । अकिंचन हामी हाम्रा सगरमाथा र लुम्बिनीमा मात्र गर्व गर्दछौं । बीर गोर्खाली हौं भन्ने दम्भ पनि गर्छौ । यी बाहेक हामीसँग गर्व गर्न लायक अरु विषय वा क्षेत्रहरु पनि छैनन् सायद । तर गर्व गर्न मात्र लालयित हामीहरु आफूहरुमा आईरहेको नैतिक स्खलनका बारेमा ‘चूँ’ पनि बोल्दैनौ । त्यसैले त हामी हाम्रो समाजमा हुर्कदै गएको यौन कुण्ठा र त्यसले ल्याएको विकृती र अपराधका बारेमा चुप छौं । कतिपय हामीहरुलाई लाग्दो पनि हो – हाम्रा नकारात्मक कुराले हामीहरुको बेईज्जती गराउँदछ । हाम्रो इज्जतदार “गोर्खे शीर” नत गराउँदछ । र त हामीहरुलाई सदियौंदेखि आफू र आफ्ना समाजमा घटित थुप्रै घटनाहरूलाई आफ्नै परिधीभित्र सीमित गर्न किञ्चित हिच्किचाहट लागिरहेको छैन । धन्य हुन, भारतीय मिडिया र जनताहरु जसले दिल्लीमा भएको सामूहिक बलात्कारको घटनालाई बाहिर ल्याए र २१औं सदियौंमा पनि विद्यमान “नारी हिंसा” को घिनलाग्दो प्रवृत्तिका विरुद्धको जेहाद छेडे । र, अपराधीलाई कडाभन्दा कडा सजायको माग गर्दै आवाज बुलन्द     पारिरहेछन् । 
मेरो अहोभाग्यका कारण म त्यो सभ्य समाजमा छु अहिले कि जहाँ एक बालिग महिला उमेर पुगेको पुरुषसँग शारीरिक सम्पर्कका लागि तयार भएर बिछ्यौनामा पुगेर पाकक्रिडा गरिरहेका समय कारणवशः हठात् यौन सम्बन्धका लागि अनिच्छुक भईन भने चाहेर पनि पुरुष उनीसँग यौन सम्बन्ध राख्न सक्तैन । र, यदि उनको ईच्छाविपरित प्रलोभनमा पारेर यौन सम्बन्ध राखी हाल्यो र पुरुषको जस्तोसुकै भद्र हर्कत होस् यदि महिलाले आफ्नो यौनेच्छा विरुद्ध पुरुषले आफूसँग शारीरिक सम्बन्ध राखेको “रिपोर्ट” गरिन भने आरोपित पुरुष प्रहरीको अनुसन्धानको दायरामा पर्दछ । र, आरोप पुष्टि भएमा सजायको भागिदार पनि बन्छ । तर मेरो देशमा त एउटा प्रहरी वैदेशिक रोजगारीबाट फर्केकी महिलालाई सहयोग गर्ने बहानामा यौन शोषण गर्दछ । अझ घिनलाग्दो कुरो त एउटा बाबु आफ्नै तीन वर्षीया छोरीलाई यौन दुर्व्यवहार गर्दछ । एउटा मामा भान्जीलाई बलात्कार गर्दछ । हजुरबाको उमेरको मानिस नातिनी उमेरकी नावालिग बालिकालाई बलात्कार गर्दछ । गाउँमा भएका बलात्कारको घटनालाई बाहिर ल्याउँदा “गाउँको बेइज्जत” हुने डरले गुपचुप गाउँमै मिलान गर्न खोजिन्छ । यौन पिपाशु बलात्कारीबाट दुईचार हजार क्षतिपूर्ति भराईन्छ र पिडितलाई भनिन्छ – गुमेको तिम्रो अस्मिता फर्किदैन, यसलाई यत्तिकै हुन देऊ । बाहिर ल्याए तिम्रै त हो बेइज्जत हुने ! कठै, मेरो समाज ! कठै मेरो लिलिपुटहरुको देश ! र, यो लेखिरहँदा एक नेपाली हुनुको नाताले यो मेरा लागि कति दुर्भाग्यको कुरो हो, कि म आफै निश्कर्षमा पुग्न सकिरहेको छैन !
पछिल्लो समय यौनहिंसाका बारे दैनिकजसो मिडियामा आईरहेका समाचारहरुले कम्तिमा पनि के सन्देश दिन्छन् भने हाम्रा समाजमा यौनकुण्ठाले ग्रसित मान्छेहरुको संख्या उल्लेख्य मात्रामा छ । र, अविलम्ब कुण्ठित मनुवाहरुको यौन चाहनालाई ब्यवस्थित गर्नपट्टि हाम्रो ध्यान पुगेन भने हामीहरुले अझ विकराल र घिनलाग्दा यौनजन्य हिंसाका घटनाहरुको साक्षी बन्नुपर्ने हुनसक्छ । गेष्ट हाउस र एकान्त जंगलमा आपसी समझदारीमा यौन आनन्द लिईरहेका जोडीहरुको खोजी गर्ने, पक्राउ गर्ने र एकाध पटक त भिडियो पनि खिचेर इन्टरनेटसम्ममा चुहाउन जिम्मेवार प्रहरी प्रशासन यस विषयमा गम्भिर हुनु जरुरी छ । उसो त कतिपय घटनाहरुमा यौनअपराधीहरुलाई सजायबाट मुक्त बनाउन सक्रिय प्रहरी प्रशासनमा समुचित सुधार ल्याउनु पनि अपरिहार्य छ । अझ महत्वपूर्ण कुरो त यौनजन्य अपराधलाई नियन्त्रण वा न्यूनिकरण गर्नका लागि देशैभरी ब्याप्त “यौन ब्यवसाय” लाई यथासम्भव ब्यवस्थित र कानुनी मान्यता दिनु जरुरी छ । कम्तिमा पनि यौन किनबेच गर्न सक्ने व्यवस्था होस् । जबरजस्ती हैन त्यो ऐच्छिक र ब्यवसायिक होस् ।
Post a Comment

Popular posts from this blog

नेताको छोरा १ - समाज, विकास र चुनाव

(यो बि.सं. २०७४ मा नयाँ संविधानको कार्यान्वयनको कठीन खुडकिलो मानिएको तीन तहको निर्वाचन सम्पन्न गरेर समृद्द नेपालको सपना साकार पार्ने लक्ष्यमा अगाडि बढेको जिकिर गरिएको हाम्नो सुन्दर हिमाली राज्य नेपालको चुनावमा म स्वंय प्रतक्ष्य सहभागी भएर अनुभूत गरेका अनुभवहरूको श्रृङ्खला हो । जसलाई मैले नेताको छोरा नाम दिएको छु । यस श्रृङ्खलामा म चुनावका अँध्यारा र उज्याला पक्षहरूलाई अधिकतम इमान्दारीताका साथ प्रस्तुत गर्नेछु ।)
“यहाँ के छैन?” रेलगाडीभित्रबाट बाहिर चियाउँदै मैले आफैलाई प्रश्न गर्ने गर्दछु । शिशाबाहिर चिल्ला सडकहरु देखिन्छन । सफा पानी पोखरीहरु देखिन्छन । अनि देखिन्छन्, ससाना नानीबाबुहरुको किताबमा कोरिएका चित्रहरुमा जस्तै आँखाभरी बस्ने खेल मैदान, बगैंचा र घरहरु पनि । बिगत ५ बर्षदेखि म काममा जाँदै गर्दा या बिद्यालय जाँदै गर्दा अनि कहिलेकाही साथीभाईहरु भेट्न जाँदा उहि बाटो त्यहि नामको रेलगाडीे चढेर मैले गर्ने रेलयात्रा तीनै ५ वटा बिसौनी पार गरेर १५ मिनेटमा अन्तिम बिसौनीमा पुगेर रोकिन्छ तर मेरा मनभरी उब्जने तर्कनाहरु रेलगाडीसँगै रोकिदैनन् । ती अझै बढ्दै जान्छन । 
सडकमा मान्छेहरु हतारिदै आ…

नेताको छोरा २ - टिकट, उत्साह र यात्रा

(यो बि.सं. २०७४ मा नयाँ संविधानको कार्यान्वयनको कठीन खुडकिलो मानिएको तीन तहको निर्वाचन सम्पन्न गरेर समृद्द नेपालको सपना साकार पार्ने लक्ष्यमा अगाडि बढेको जिकिर गरिएको हाम्नो सुन्दर हिमाली राज्य नेपालको चुनावमा म स्वंय प्रतक्ष्य सहभागी भएर अनुभूत गरेका अनुभवहरूको श्रृङ्खला हो । जसलाई मैले नेताको छोरा नाम दिएको छु । यस श्रृङ्खलामा म चुनावका अँध्यारा र उज्याला पक्षहरूलाई अधिकतम इमान्दारीताका साथ प्रस्तुत गर्नेछु ।)"दाई, बधाई छ । अंकलको टिकट भएजस्तो छ ।" एकजना गाउँले भाईले फेसबुक म्यासेन्जरमा खबर गरेको रहिछन् । मैले आश्चर्यतापूर्वक उनलाई प्रतिप्रश्न गरेँ – "को अंकल ?" मेरो प्रश्नले ती भाई झन छक्क परे । भने, "को अंकल हुनु ? हजुरको बाबा के!" "कहाँ अंकल भन्या त ? तिमीले मेरो बाबालाई पुसाजु भन्नुपर्छ ।" मैले उनलाई हाम्रो नाता सम्झाउनु आफ्नो कर्तव्य ठानेँ । फेरि चुनावको पारो ह्वात्तै बढ्दै थियो । बाबाले टिकट पाएको अपुष्ट समाचार जसले सुनाएको छ, प्रचार उही ब्यक्तिबाट थाल्नु पनि चुनावी रणनीतिको एउटा पाटो त छँदै थियो ।
यसरी, एउटा गाउँले भाईबाट बाले संसदीय निर…

डा. केसी, उनको अनशन अनि एउटा झुम्रे नागरिक

डा. गोविन्द केसीका शुरूवात तिरका अनशनहरूमा मेरो पूर्ण समर्थन थियो । मैले पनि आफ्ना सामाजिक संजालका भित्ताहरूमा निकै खरा खरा वाक्यहरूसहित तीनका पुछारमा ह्यासट्याग आइएमवीथडाकेसी लेखेकै हुँ । मलाई लुकाउनुपर्ने केहि छैन । डा. केसीका शुरूवाती मागहरू भनेका चिकित्सा क्षेत्रमा बढ्दो राजनैतिक हस्तक्षेप अनि तीसँगै यस क्षेत्रमा बढ्दै गएका विकृती विसंगतीहरूको अन्त्य हुनुपर्छ भन्नेमा केन्द्रित हुन्थे ।तर डा. केसी जति नै निष्ठावान, त्यागी या देवरूप नै किन नहोस उनको, उनका काँधमा बन्दुक राखेर आफ्ना विभिन्न खालका अभिष्ट पूरा गर्न खोज्नेहरूको एउटा ठूलो जमातबाट उनी घेरिएका छन । यो मिथ्याको आरोप हैन । निसन्देहः डा. केसी अनशन बस्नुपूर्व उनले अनशन बस्न थालिसकेपछि स्वास्थ्य क्षेत्रमा महशुस हुनेगरी परिवर्तन भएकै हुन । त्यसको जस पूरापूर उहाँलाई जान्छ । तर यसको अर्थ यो हैन कि स्वास्थ्य क्षेत्र सुधारका लागि सबै कुरा वहाँले नै भनेजसरी हुनुपर्छ । बिडम्बना यो छ कि वहाँको शुरूको अनशन देखि नै माग पूरा गर्ने बहानामा सरकारले एउटा बेथितीको पृष्ठपोषण गर्ने कामको श्रीगणेश गरेको छ । केसीको एक सुत्रिय माग थियो बरिष्ठताका आ…