Skip to main content

प्रेम गर्नु अपराध होर्इन्

तस्बीर स्रोतः नागरिक अनलाइन

उदयपुरमा तीन महिने बसाई अत्यन्तै सुखद रहेको थियो, मेरो । तीन महिनाको बसाई एउटा जिल्लालाई बुझ्नका लागि त्यति पर्याप्त समय पक्कै पनि हैन । तर किनकिन मलाई आफ्नो दोश्रो गृहजिल्ला जस्तो लाग्दछ उदयपुर । र, खबरहरुमा म उदयपुरलाई त्यति नै नजिकबाट पछ्याईरहेको हुन्छु, जति म मेरो जिल्लालाई नजिकबाट हेरिहेको हुन्छु । एउटै देशको एकै चौकिल्लाभित्र भएपनि मेरो जन्मजिल्ला र उदयपुरमा धेरै नै फरक पाएको छु मैले । सबै कुरा उस्तै आखिर कहाँको नै हुन्छ र ? तथापी हामीसँग केही संस्कारगत समानता भने पक्कै छन् । र, आज एउटा यस्तै संस्कारगत संयोग भेटे खबरमा । नागरिक दैनिकको अनलाइनसंस्करणमा महेश्वर चामलिङ दाईले लेख्नुभएको खबर – प्रेमलाई निषेध गरिएको खबर ! विस्मातजन्य खबर !
समाचारमा लेखिएको छ – उदयपुरको ताम्लिछा गा.वि.स.को विधालयमा कक्षा १० मा अध्ययनरत एक किशोरले आफ्नै सहपाठी किशोरीलाई प्रेमपत्र लेखेका कारण किशोरीका पिताले मरणाशन्न हुनेगरी कुटपिट गरेछन् । गाउँलेहरु हेरेको हेरै । परिवारका मान्छेहरु पनि जिल्लाराम ! धेरैलाई लाग्न सक्दछ यो सामान्य विषय हो । र, कतिलाई यो पनि लाग्न सक्छ कि आफ्नी छोरीलाई प्रेमपत्र लेख्ने किशोरलाई कुटपिट गरेर किशोरीका पिताले राम्रै गरे । तर मलाई भने समाचार पढेपछि किशोरी र उनका पिताको मनोदशाप्रति दया जागेर आयो । विचरा, प्रेम नबुझेका मनुवाहरु ! हाम्रै वर्तमान सरकार जस्ता रहिछन् यी । सरकार, जो केहि युवाहरुले महिलामाथि हुने र भएका हिंसाको विरोधमा अकुपाई बालुवाटारको अभियान मार्फत सुरक्षाकर्मीहरुलाई गुलाफ उपहार दिन्छन्, सुरक्षाकर्मी “माथिको आदेश”मा धरपकड गर्छ, गिरफ्तार गर्छ । सरकार “गुलाफको भाषा” बुझ्न इन्कार गर्दछ । जनताहरु केहि “प्रेमको भाषा” निषेध गर्दछन् ।
म अस्विकार गर्न सक्दिनँ कि किशोरको यो अध्ययन गर्ने समय हो । पक्कै पनि उनी आफ्नो भविष्य निर्माणका लागि लगनशील भएर अध्ययन कार्यमा जुट्नु पर्छ । यसमा मेरो फरक मत हुनै सक्दैन । किन्तु, मेरो भन्नु के हो भने पहिलो कुरो त कक्षा १० मा अध्ययनरत एक किशोरीले आफूलाई परेको समस्या सर्वप्रथम आफैले नै समाधान गर्ने प्रयास त गर्न सक्थिन होलानी ? आफ्ना लागि लेखिएको प्रेमपत्र किन आफ्नो पिताजीलाई दिईन होली ? पूरा आत्माविश्वासका साथ किशोरको प्रेमप्रस्तावलाई नकार्न पनि त सक्थिन नी । तर हामीसँग संस्कारगत त्रुटीहरु छन्, जसको प्रभाव किशोरीमा पनि परेको छ । अर्थात, तीतो यथार्थ यो हो कि केहि अपवादलाई छाड्ने हो भने घरमा हुकुम बाबाकै चल्दछ । सामाजिक विषयसम्बन्धी निर्णयहरुमा पुरुषकै भूमिका अहम् छ । र, नारीहरुलाई नितान्त आफ्नै विषयहरुमा निर्णय गर्न अघोषित बन्देज लागेको छ । त्यसकारण पनि यहाँ किशोरीको एकदम नीजि विषयमा उनका पिताले आफ्नो भूमिका बढि देख्न पुगेकाले यस्तो हर्कत हुन गएको छ । जुन एकप्रतिशत पनि ठीक छैन । एकदम गलत छ । 
मन पार्नु वा माया गर्नु अपराध हैन । यो प्राकृतिक र अपरिहार्य कुरो हो । प्रेम विनाको संसारको म कल्पना पनि गर्न सक्दिनँ । यस अर्थमा म स्वयं एक असल प्रेमीका नाताले ती किशोरप्रति मेरो सदभाव छ । किशोरले आफ्नो प्रेमको बदला किशोरीबाट पनि जवरजस्ती प्रेमको अपेक्षा नराख्नुजेलको हदसम्म किशोर गलत हुनै सक्दैनन् । त्यसकारण, यो विषयमा, किशोरीका पिताले प्रेमलाई निषेध गरेर एउटा गम्भीर अपराध गरेका छन् । उनी एक पाको उमेरका ब्यक्ति भएका नाताले कम्तिमा पनि किशोरलाई सम्झाईबुझाई गर्नु आवश्यक थियो । भन्नु जरुरी थियो – यो प्रेमपत्र लेख्ने समय होईन बाबु, आफ्नो भविष्य निर्माणका लागि मेहनत गर्ने समय हो ! प्रेमपूर्वक उसलाई सम्झाउँदैमा पक्कैपनि उनको प्रतिष्ठामा आँच आउने थिएन । यो एउटा दुःखद समाचार बन्ने थिएन । र, मानिसहरुले उनलाई प्रेमविरोधी मनुवा भनेर चित्रित पनि त गर्ने थिएनन् । 
र, अन्त्यमा मेरो विनम्रतापूर्वक अनुरोध छ – आफ्ना सन्तानसन्ततीको नीजि विषयमा दख्खल दिएर उनीहरुलाई झनै कमजोर नगराउनुस् प्रिय अभिभावकज्यूहरु । प्रेमले केही पनि हानी गर्दैन् । तर जव हामी प्रेमलाई निषेध गर्न शुरु गर्छौ तब हामीबाट विध्वंसको बिजारोपण प्रारम्भ भैसकेको हुन्छ । जसको अन्त्य स्वभाविक रुपमा भयानक र कठोर हुने गर्दछ । 
जय प्रेम !
2 comments

Popular posts from this blog

(अ)भद्र मान्छेहरूका उरेन्ठेउलो सपना ...

साहित्य यात्रामा मेरो पहिलो प्रकाशित सृजनाको शिर्षक थियो - 'बेनी शान्त मुस्कुरार्इरहेछ ।'
'न्यू धौलागिरि' दैनिकमा यहि शिर्षकको कविता प्रकाशित गरेर मैले लेख्ने कामको थालनी गरेको थिएँ । आज निकै भावुकताका साथ म त्यो दिनलार्इ सम्झिरहेछु जुनदिन जिल्ला बिकास समितिका तत्कालिन उपसभापति मेरा पिताजीका लागि प्राप्त सरकारी आवासमा बुबासँगै बसेर म स्थानीय सरकारी मा.वि. मा अध्ययन गर्ने गर्थे । ५० को दशकको मध्यवर्षका स्वर्णिम दिनहरूमा बेनी बिछट्टै सुन्दर लाग्थ्यो, मलार्इ । पञ्चायतको काला दिनहरू पछि म्याग्दी उल्लेखनीय रूपमा शान्त नै थियो पनि । राजनैतिक र्इबी, र्इख अलिअलि थियो जस्तो मेरो अनुभूति छ । र, मलार्इ त्यो स्वभाविक नै थियो भन्ने पनि लाग्छ । किनकी, मानिसहरूको चेतनाको स्तर अहिलेको जस्तो फराकिलो हुनसक्ने सम्भावनामा नै थिएन । 
तर आज?
आज यो अलिअलि हैन, बेस्सरी खजमजिएको छ । राजनैतिक आस्थाका आधारमा मानिसहरू यो हदसम्मको नीचतामा प्रकट हुनेछन् भन्ने मैले कहिल्यै सोचेको थिइँन । सायद म गलत थिएँ । मलार्इ लागेको थियो, सूचना प्रविधीले निकै छोटो समयमै मानिसहरूलार्इ सूचना र तथ्यका मसिना पक्षहरू…

नेताको छोरा १ - समाज, विकास र चुनाव

(यो बि.सं. २०७४ मा नयाँ संविधानको कार्यान्वयनको कठीन खुडकिलो मानिएको तीन तहको निर्वाचन सम्पन्न गरेर समृद्द नेपालको सपना साकार पार्ने लक्ष्यमा अगाडि बढेको जिकिर गरिएको हाम्नो सुन्दर हिमाली राज्य नेपालको चुनावमा म स्वंय प्रतक्ष्य सहभागी भएर अनुभूत गरेका अनुभवहरूको श्रृङ्खला हो । जसलाई मैले नेताको छोरा नाम दिएको छु । यस श्रृङ्खलामा म चुनावका अँध्यारा र उज्याला पक्षहरूलाई अधिकतम इमान्दारीताका साथ प्रस्तुत गर्नेछु ।)
“यहाँ के छैन?” रेलगाडीभित्रबाट बाहिर चियाउँदै मैले आफैलाई प्रश्न गर्ने गर्दछु । शिशाबाहिर चिल्ला सडकहरु देखिन्छन । सफा पानी पोखरीहरु देखिन्छन । अनि देखिन्छन्, ससाना नानीबाबुहरुको किताबमा कोरिएका चित्रहरुमा जस्तै आँखाभरी बस्ने खेल मैदान, बगैंचा र घरहरु पनि । बिगत ५ बर्षदेखि म काममा जाँदै गर्दा या बिद्यालय जाँदै गर्दा अनि कहिलेकाही साथीभाईहरु भेट्न जाँदा उहि बाटो त्यहि नामको रेलगाडीे चढेर मैले गर्ने रेलयात्रा तीनै ५ वटा बिसौनी पार गरेर १५ मिनेटमा अन्तिम बिसौनीमा पुगेर रोकिन्छ तर मेरा मनभरी उब्जने तर्कनाहरु रेलगाडीसँगै रोकिदैनन् । ती अझै बढ्दै जान्छन । 
सडकमा मान्छेहरु हतारिदै आ…

डा. बाबुराम भट्टराईलाई खुलापत्र

कुनै बेलाका मेरा सर्बाधिक प्रिय नेता डा. बाबुराम भट्टाराईज्यू सादार नमस्कार, सर्वप्रथम त यहाँलाई यहाँकै “प्रिय अभिवादन” लालसलामसहित अभिवादन गर्न यसर्थ असमर्थ छु कि त्यो अभिवादनमा मलाई निहत्था, निरीह हजारौं शहादतप्राप्त नौजवानहरुको रगतको “गन्ध” अनुभूत गर्दछु । ती जो जो मारिए, ती देशकै लागि मर्दैछौं भनेर शहादत प्राप्त गरेका थिए । किन्तु, उनीहरुको बलिदानीले देशले जे पाउनु पर्ने थियो त्यो पाएन, जे अनपेक्षित थियो त्यसका साक्षी वर्तमानमा बाँचिरहेका हामीहरु छौ, खैर यो प्रसंगलाई यहि टुंगाऔं । डा. सा’ब, यहाँलाई अचम्भित पार्ला कि यो अपरिचितले अकारण किन यो खुलापत्र लेख्यो ? तर म यहाँलाई दुई कुरा स्पष्ट पार्न चाहन्छु – पहिलो हामीहरु परिचित छौं, र दोश्रो यो पत्र लेख्नुको कारण छ । हो डाक्टरसा’ब अत्यन्तै सान्दर्भिक कारण ! अर्थमन्त्रीका हैसियतमा यहाँ म्याग्दी भ्रमणमा आउँदैका दिन उद्योग बाणिज्य संघ म्याग्दीको सभाहलमा उपस्थितहरुको यहाँसँग साक्षात्कार चलिरहँदा, दाहिने हात मेरो पनि उठेको थियो । ५ मिनेटसम्म अविश्रान्त हात उठिरहेपछि, बजारका “गन्यमान्यहरु” को हातबाट माइक्रोफोन मनेर आईपुगेको थियो । मलाई राम…